[VIETKINGS-TOPPLUS đề cử] TOP công trình ấn tượng phải ghé thăm khi đến Việt Nam (P.34): Hổ Quyền (Thừa Thiên Huế) – Độc nhất vô nhị đấu trường cổ giữa lòng xứ Huế

29-02-2024

(kyluc.vn-topplus.vn) Là nơi diễn ra những trận đấu vô tiền khoáng hậu của hổ và voi, di tích Hổ Quyền Huế được xem như là "đấu trường La Mã" duy nhất ở Việt Nam trong quá khứ và hiện tại đây cũng là điểm đến hấp dẫn trong hành trình khám phá Cố đô.

 

Xứ Huế không chỉ là điểm đến của những công trình kiến trúc uy nghi, thiên nhiên trữ tình mà còn là nơi ghi dấu ấn vàng son của một thời kỳ lịch sử của dân tộc và di tích Hổ Quyền hẳn là một trong những nơi để lại dấu ấn đặc biệt với nhiều du khách. Không phải là đền đài cung điện hay lăng tẩm mà di tích Hổ Quyền Huế chính là một đấu trường đúng nghĩa, nơi diễn ra những cuộc đấu sinh tử giữa voi và hổ độc nhất vô nhị với tuổi đời đã hơn 200 năm. Ghé thăm di tích Hổ Quyền, du khách sẽ có thêm những cái nhìn mới đầy thú vị về đời sống tinh thần của kinh thành Huế xưa.

 

Nói về đấu trường Hổ Quyền, nhà Huế học Phan Thuận An cho biết, khi nghiên cứu về Hổ quyền, các nhà sử học ví von rằng: “Ngoài đấu trường giác đấu nổi tiếng thời La Mã cổ đại như Colosseum, không đâu tìm được một đấu trường quy mô như Hổ Quyền”

 

Theo sử sách cũ ghi chép lại, khi chưa có các trường đấu cho voi và hổ, các trận đấu này thường được tổ chức tại cồn Dã Viên (nay thuộc TP. Huế). Vào năm 1829, khi vua Minh Mạng cùng các quan đang ngự giá xem một trận tử chiến giữa voi và hổ được tổ chức tại đây thì con hổ bất ngờ bơi về phía thuyền rồng. Nhà vua phải dùng sào để đẩy hổ ra xa, quan quân kịp thời giết con hổ ngay trên sông nên nhà vua mới thoát nạn. Sau sự việc này, thấy việc tổ chức các trận đấu giữa voi và hổ ở cồn Dã Viên không an toàn nên năm 1830 vua Minh Mạng quyết định chọn một vùng đất tại chân đồi Long Thọ cách không xa kinh thành Huế để xây dựng một trường đấu kiên cố dành cho những trận tử chiến giữa voi và hổ. Địa điểm đó nay chính là đấu trường Hổ Quyền bây giờ.

 

 

Hổ Quyền được cấu trúc khá đơn giản nhưng rất chắc chắn. Vật liệu xây bằng gạch vồ, đá thanh và vôi vữa tốt, cho nên ngày nay đấu trường vẫn còn khá nguyên vẹn. Xét về cấu trúc, Hổ Quyền có nét tựa đấu trường La Mã khi có hình vành khăn nằm lộ thiên với hai vòng tường thành trong và ngoài. Vòng thành trong cao 5,9m; vòng thành ngoài cao 4,75m, nghiêng một góc khoảng 10-15 độ tạo thế vững chãi kiểu chân đê. Chu vi tường ngoài 145m, đường kính lòng chảo Hổ Quyền là 44m với thiết kế vững chắc để đảm bảo an toàn cho mọi người khi xem các trận đấu.

 

 

Xung quanh đấu trường Hổ Quyền được trang trí những hình đầu cá chép.

 

Khán đài nơi vua ngồi ở phía Bắc quay mặt về hướng Nam, được xây cao hơn các vị trí xung quanh và có một không gian tương đối rộng, thân của đấu trường được nới rộng ra về bề dày. Bên trái khán đài là hệ thống bậc cấp đi lên với 24 bậc dành cho vua quan và quốc thích đại thần. Bên phải là hệ thống bậc cấp khác dành cho các quan và binh lính. Từ khán đài vua ngồi nhìn về phía đối diện là 5 chuồng hổ được xây dựng ngay trong lòng đấu trường với hệ thống cửa gỗ được đóng mở bằng cách kéo dây nối từ trên xuống. Sân đấu là thảm cỏ hình tròn. Ngoài hệ thống tường thành còn có một cửa làm bằng đá thanh, phía trên cửa có ghi “Hổ Quyền” là nơi voi được đưa vào trường đấu. Cửa voi đi rộng 1,90m, cao gần 4m, con đường trên cửa vòm được thu hẹp bằng một cây cầu, cửa vòm có hai cánh bằng gỗ lớn, bản lề bằng đá. 

 

Bậc thang đi lên ở di tích Hổ Quyền.

 

Khu vực cửa ở đấu trường Hổ Quyền.

 

5 chuồng hổ nằm trong di tích Hổ Quyền. 

 

Bên trong một chuồng nhốt hổ nằm phía dưới chân thành của đấu trường Hổ Quyền.

 

Khán đài vua ngồi quay mặt về hướng đông nam của đấu trường, được xây cao hơn so với các vị trí xung quanh.

 

Với những giá trị kiến trúc, lịch sử văn hóa của di tích, năm 1998, Hổ Quyền đã được công nhận là di tích cấp Quốc gia. Bên cạnh ý nghĩa lịch sử của công trình, Hổ Quyền còn chứa đựng nhiều ý nghĩa sâu sắc về văn hóa, tư tưởng thời Nguyễn. Di tích Hổ Quyền ngày nay vẫn còn khá nguyên vẹn và đang được trùng tu để đón du khách. Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế cũng đang phục hiện các trận đấu giữa voi và hổ bằng kỹ thuật phim 3D. Các chuyên viên bảo tồn đều cho rằng Hổ Quyền không chỉ là di tích liệt hạng của Việt Nam mà còn có giá trị quốc tế. Khắp các nước Á Đông, kể cả Trung Quốc và Nhật Bản, không nơi nào có loại đấu trường độc đáo như vậy.

 

Diệu Phi – VietKings (tổng hợp và biên tập, ảnh Internet)